www.spnarol.pl

 
 

WITAMY NA STRONIE SZKOŁY PODSTAWOWEJ W NAROLU     

  SZKOŁA

KOMUNIKATY 

PRZETARGI 

DYREKCJA

NAUCZYCIELE

RADA RODZICÓW

SAMORZĄD UCZNIOWSKI

BIBLIOTEKA

ŚWIETLICA

PEDAGOG SZKOLNY

PATRON

HISTORIA

UCZNIOWIE

  WYDARZENIA

UROCZYSTOŚCI

IMPREZY

  KONKURSY

PRZEDMIOTOWE

SPORTOWE

  KULTURA I SPORT

TEATRZYK "ALBERCIK"

UŚMIECHNIĘTE BUZIAKI

UKS "ROZTOCZE"

  INNE

PRACE UCZNIÓW

GALERIA FOTO  

KSIĘGA GOŚCI  

NAPISZ DO NAS

LINKI

ARCHIWUM

 

 

 

.....:::::  STRONA GŁÓWNA - AKTUALNOŚCI :::::.....

KSZTAŁCENIE SPECJALNE

 

KSZTAŁCENIE SPECJALNE

W SZKOLE OGÓLNODOSTĘPNEJ

materiał dla nauczycieli i dyrektorów szkół

 

Autorzy materiału:

 

Barbara Łaska – wizytator kształcenia specjalnego Kuratorium Oświaty w Łodzi

Paweł Rudnik – dyrektor Publicznej Szkoły Podstawowej w Woli Goryńskiej (koło Radomia),

prudnik@euro-soft.com.pl

Henryk Baniak – dyrektor Publicznego Gimnazjum nr 1 w Szydłowcu,

edukator@edukator.net.pl

 

Materiał uwzględnia najnowsze zmiany w przepisach oświatowych –

stan na dzień 10 października 2002r. (w tym opublikowane projekty rozporządzeń)

 

Zamiast wstępu

Powstanie niniejszego materiału zainspirowane zostało dyskusją, jaka toczyła się w jednym z wątków Klubu Dyskusyjnego „Zarządzanie placówką oświatową” pod adresem:

http://www.vulcan.edu.pl/forum/zpo/forum.php.

Zmieniające się prawo oświatowe zawiera coraz więcej zapisów dotyczących kształcenia specjalnego. Te nowe rozwiązania, do realizacji których, jesteśmy zobowiązani w szkołach ogólnodostępnych, sprawiają nam wiele kłopotów. Bo co to znaczy np. „wczesne wspomaganie rozwoju dziecka”? Pomijam tu znajomość tych zagadnień przez osoby z kierunkowym wykształceniem czy zajmujące się tym na co dzień. Ja się po prostu w tym gubię. Dlatego potrzebny jest mi materiał, który pozwoli w sposób konkretny i fachowy zorganizować pracę mojej szkoły w tym zakresie.

Dziękuję Basi i Pawłowi za wysiłek włożony w powstanie tego materiału. To tylko wstępna wersja i pewnie jeszcze będzie się wielokrotnie zmieniać. Ostateczny kształt zostanie opublikowany w wersji on-line i umieszczony w Edukatorze.

Opublikowanie wersji roboczej ma na celu zwrócenie Waszej uwagi na problem dzieci upośledzonych nauczanych w szkole ogólnodostępnej i umożliwienie dyskusji przed zakończeniem pracy.

Większość cytowanych ustaw i rozporządzeń znajdziecie pod adresem:

http://www.vulcan.edu.pl w dziale „Oświatowy serwis prawny”. Niektóre cytujemy w dużych fragmentach lub w całości mając świadomość braku dostępu do wersji ujednoliconych (aktualnych).

Zapraszam do lektury i dyskusji na temat kształcenia specjalnego zorganizowanego w szkole ogólnodostępnej (tzw. masowej). Odpowiedni wątek można w każdej chwili utworzyć w powyższym forum.

Henryk Baniak

http://www.edukator.net.pl

 


Kształcenie specjalne organizowane w szkole ogólnodostępnej (integracyjnej) polega na:

§      celowym i zaplanowanym procesie edukacyjnym opartym między innymi na realizacji zadań szkoły wynikających z podstawy programowej kształcenia ogólnego,

§      wykorzystywaniu w procesie edukacyjnym potencjału dziecka, bazowaniu na zainteresowaniach i zdolnościach dzieci,

§      realizacji programów przyjętych dla danej klasy i dostosowanych do możliwości psychofizycznych dziecka z niepełnosprawnościami,

§      uczestniczeniu przez ucznia w tych samych zajęciach, w których uczestniczy klasa,

§      organizowaniu uczniowi z niepełnosprawnością zajęć rewalidacyjnych wynikających z orzeczenia,

§      współpracy zespołu nauczycieli i nauczycieli specjalistów uczących w klasie, do której uczęszcza dziecko z niepełnosprawnością,

§      zorganizowaniu i systemu wspierania rodziny dziecka i monitorowaniu działań wspierających,

§      współpracy szkoły z instytucjami wspierającymi rozwój i wspomagającymi edukację, w szczególności z organem prowadzącym placówkę, wizytatorem ds. kształcenia specjalnego.

§      systematycznym analizowaniu warunków stwarzanych przez szkołę,

§      umieszczeniu zadań związanych z dostosowaniem warunków do potrzeb uczniów z niepełnosprawnościami w planie rozwoju placówki,

§      monitorowaniu efektów kształcenia i modyfikowaniu przyjętych programów,

§      dostosowaniu WSO do możliwości uczniów z niepełnosprawnościami,

§      dostosowaniu programu wychowawczego szkoły, tak aby obejmował problematykę związaną z funkcjonowaniem uczniów z niepełnosprawnościami, podejmował problematykę odmienności, tolerancji, empatii,

§      diagnozowaniu potrzeb nauczycieli w zakresie szkoleń wynikających z problemów na jakie napotykają z pracy z klasą, w której uczy się dziecko z orzeczeniem do kształcenia specjalnego,

§      zaplanowaniu w WDN i planie doskonalenia nauczycieli szkoleń w zakresie problematyki kształcenia specjalnego, monitorowaniu realizacji szkoleń,

§      zorganizowaniu grupy wsparcia dla nauczycieli,

§      zorganizowaniu systemu przepływu informacji,

§      tworzeniu banku materiałów edukacyjnych, programów, pomocy dydaktycznych związanych w kształceniem specjalnym,

§      objęciu szkoleniami wszystkich pracowników szkoły (pracownicy administracji i obsługi), związanymi z funkcjonowaniem dziecka z niepełnosprawnością, oraz celami wychowania w szkole,

§      zorganizowaniu spotkań szkoleniowych dla wszystkich rodziców szkoły, w celu integracji, zapoznania się z uwagami i potrzebami rodziców, przybliżania problematyki funkcjonowania uczniów z niepełnosprawnościami w środowisku rówieśników.


Podstawy prawne z komentarzami

 

komentarz zapisano kursywą

 

1.       Ustawa z dnia 7 września 1991r. o systemie oświaty (Dz. U. z 1996r. Nr 67, poz. 329 i Nr 106, poz. 496, z 1997r. Nr 28, poz. 153 i Nr 141, poz. 943, z 1998r. Nr 117, poz. 759 i Nr 162, poz. 1126, z 2000r. Nr 12, poz. 136, Nr 19, poz. 239, Nr 48, poz. 550, Nr 104, poz. 1104, Nr 120, poz. 1268 i Nr 122, poz. 1320 oraz z 2001r. Nr 111, poz. 1194 i Nr 144, poz. 1615 oraz z 2002r. Nr 41, poz. 362, Nr 113, poz. 984, Nr 141, poz. 1185)

 

W myśl art. 64. ustawy o systemie oświaty:

Podstawowymi formami działalności dydaktyczno - wychowawczej szkoły, których wymiar określają ramowe plany nauczania są:

1) obowiązkowe zajęcia edukacyjne,

2) zajęcia edukacyjne fakultatywne,

3) zajęcia dydaktyczno-wyrównawcze i specjalistyczne organizowane dla uczniów mających trudności w nauce oraz inne zajęcia wspomagające rozwój dzieci i młodzieży z zaburzeniami rozwojowymi, które mogą być prowadzone także z udziałem wolontariuszy,

4) nadobowiązkowe zajęcia pozalekcyjne,

5) w szkołach prowadzących kształcenie zawodowe - praktyczna nauka zawodu.

Szkoła (ogólnodostępna, integracyjna i specjalna) jest zobligowana do ustalenia dla ucznia zajęć specjalistycznych wynikających z zapisów orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego lub opinii wydanej przez poradnię psychologiczno – pedagogiczną. Przyjęcie do szkoły ucznia z orzeczeniem nakłada na szkołę obowiązek stworzenia warunków do rozwoju dziecka.

Nauczyciele specjaliści ustalają indywidualny program terapii (rewalidacji). Program jest nastawiony na usprawnianie zaburzonych funkcji i dążenie do usamodzielnienia ucznia, czyli podlega ewaluacji, ciągłego monitorowania i korygowania celów zgodnie ze zmieniającymi się możliwościami i potrzebami ucznia. Ocenie podlegają tylko osiągnięcia. Brak postępów nie podlega ocenie.

Art. 71b ustawy o systemie oświaty - fragmenty

1.      Kształceniem specjalnym obejmuje się dzieci i młodzież z zaburzeniami i odchyleniami rozwojowymi, wymagające stosowania specjalnej organizacji nauki i metod pracy. Kształcenie to może być prowadzone w formie nauki w szkołach ogólnodostępnych, szkołach lub oddziałach integracyjnych, szkołach lub oddziałach specjalnych i ośrodkach, o których mowa w art. 2 pkt 5.

Kształcenie specjalne, wychowanie i opiekę organizuje się dzieciom i młodzieży z zaburzeniami i odchyleniami rozwojowymi, w szczególności:

1.        niesłyszącym i słabo słyszącym,

2.        niewidomym i słabo widzącym,

3.        z chorobami przewlekłymi

4.        z zaburzeniami psychicznymi,

5.        z niepełnosprawnością ruchową,

6.        z upośledzeniem umysłowym w stopniu lekkim,

7.        z upośledzeniem umysłowym w stopniu umiarkowanym lub znacznym

8.        z autyzmem,

9.        z zaburzeniami sprzężonymi, tzn. z występującymi co najmniej dwiema niepełnosprawnościami,

10.        niedostosowanym społecznie, zagrożonym niedostosowaniem społecznym, zagrożonym uzależnieniami lub z zaburzeniami zachowania.

Za spełnianie obowiązku szkolnego rozumie się też udział dzieci z głębokim upośledzeniem umysłowych w zajęciach rewalidacyjno – wychowawczych lub indywidualnych zajęciach rewalidacyjno – wychowawczych.

Kształcenie specjalne definiowane jest jako stosowanie wobec ww. uczniów specjalnej organizacji nauki i metod pracy, czyli:

§      zatrudnienie specjalistów,

§      dostosowanie sprzętów i pomieszczeń,

§      stosowanie odpowiednich pomocy dydaktycznych,

§      zorganizowanie dojazdu dziecka do szkoły,

§      dostosowanie programu nauczania do możliwości dziecka

§      indywidualizowanie procesu edukacyjnego: praca domowa dostosowana do możliwości dziecka, ocenianie postępów,

§      dostosowanie form pracy,

§      stosowanie metod dostosowanych do możliwości dziecka.

 

Dla dziecka z niepełnosprawnością umysłową w stopniu lekkim nie należy stosować innego odrębnego programu a jedynie modyfikować treści programu przyjętego dla klasy, w której dziecko się uczy. Wynika to z jednolitej podstawy programowej.

1a. Indywidualnym nauczaniem obejmuje się dzieci i młodzież, których stan zdrowia uniemożliwia lub znacznie utrudnia uczęszczanie do szkoły.

Procedury do ust. 1a.

-               Nauczanie indywidualne przydziela zespół orzekający na wniosek rodziców i zaświadczenie lekarza specjalisty z rozpoznaniem i określonym czasem, na jaki nauczanie indywidualne powinno być orzeczone. Zespół orzekający ma prawo włączyć do swojego składu lekarza, który dokona analizy zasadności nauczania indywidualnego ze względu na chorobę dziecka. Zaświadczenie może być też wystawione przez lekarzy psychiatrów diagnozujących u dzieci zaburzenia psychiczne uniemożliwiające naukę w klasie. Często w takich przypadkach zespół zaleca nauczanie indywidualne na terenie szkoły, aby podejmować próby włączania dziecka w środowisko rówieśników.

-               Z orzeczeniem do nauczania indywidualnego rodzice zgłaszają się do dyrektora szkoły, który organizuje zajęcia uczniowi zgodnie z ramowym planem nauczania, nie można pomijać przedmiotów obowiązkowych (wyjątek stanowią zapisy rozporządzenia w sprawie oceniania…). W przypadku, gdy dziecko posiada również orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego w ramach przydzielonych godzin należy uwzględnić rewalidację indywidualną. Tylko w takim przypadku nauczyciele uczący dziecko mają prawo do dodatku za trudne warunki.

-               Rodzice mają prawo odwołać się od orzeczenia poradni do Kuratora Oświaty. Orzeczenie lub opinię o dziecku dostają tylko rodzice. Szkoła nie ma prawa kierować dziecka do poradni ani zmuszać rodziców do pokazania orzeczenia. Poradnia nie ma prawa wydać orzeczenia lub opinii bez zgody rodziców. Nauczyciele muszą skierować wysiłki na uświadamianie rodzicom, że istotne dla nauczyciela jest poznanie wskazań poradni w celu dostosowania wymagań, metod i form w pracy z dzieckiem.

 

Art. 71b ust. 5. ustawy o systemie oświaty

5. Starosta właściwy ze względu na miejsce zamieszkania dziecka posiadającego orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego, na wniosek rodziców, zapewnia odpowiednią formę kształcenia, uwzględniając rodzaj zaburzeń i odchyleń rozwojowych, z zastrzeżeniem ust. 5a, a dyrektor szkoły, do której uczęszcza uczeń posiadający orzeczenie o potrzebie indywidualnego nauczania, w porozumieniu z organem prowadzącym szkołę, organizuje indywidualne nauczanie.

5a. Jeżeli orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego zaleca kształcenie dziecka odpowiednio w przedszkolu specjalnym albo w przedszkolu, szkole podstawowej lub gimnazjum, ogólnodostępnych lub integracyjnych, odpowiednią formę kształcenia, na wniosek rodziców, zapewnia jednostka samorządu terytorialnego właściwa ze względu na miejsce zamieszkania dziecka, do której zadań własnych należy prowadzenie przedszkoli lub szkół.

5b. Jeżeli powiat właściwy ze względu na miejsce zamieszkania dziecka nie prowadzi szkoły specjalnej lub ośrodka, o którym mowa w art. 2 pkt 5, odpowiednich ze względu na rodzaj zaburzeń i odchyleń rozwojowych, starosta tego powiatu kieruje dziecko do najbliższego powiatu prowadzącego taką szkołę lub ośrodek. Starosta najbliższego powiatu prowadzącego taką szkołę lub ośrodek nie może odmówić przyjęcia dziecka do szkoły lub ośrodka.

nadal art. 71b ustawy o systemie oświaty

2. W zależności od rodzaju oraz stopnia zaburzeń i odchyleń dzieciom i młodzieży, o których mowa w ust. 1, organizuje się kształcenie i wychowanie, które stosownie do potrzeb umożliwia naukę w dostępnym dla nich zakresie, usprawnianie zaburzonych funkcji, rewalidację i resocjalizację oraz zapewniają specjalistyczną pomoc i opiekę.

 

Czyli w szkolnym planie nauczania należy uwzględnić zajęcia rewalidacji indywidualnej wynikające z ramowego planu nauczania w szkole specjalnej, w zależności od rodzaju i stopnia niepełnosprawności oraz potrzeb uczniów. Zajęcia te są obowiązkowe dla każdego ucznia z niepełnosprawnością bez względu na to gdzie realizuje obowiązek szkolny: w szkole specjalnej, ogólnodostępnej, integracyjnej. Nie określono w przepisach dokładnej ilości godzin poszczególnych zajęć rewalidacji – przydziela się je bardzo indywidualnie i tyle ile jest niezbędnych, aby zapewnić dziecku rehabilitację, zgodnie z potrzebami.

 

Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 12 lutego 2002 r. w sprawie ramowych planów nauczania w szkołach publicznych. (Dz. U. z 2002 r. Nr 15, poz. 142 ze zmianami z dnia 22 sierpnia 2002r w paragrafie 3 ust. 2

2. W szkolnym planie nauczania należy dodatkowo uwzględnić dla uczniów niepeł­nospra­wnych, w zależności od rodzaju i stopnia niepełnosprawności uczniów, z zastrzeżeniem ust. 3, następujące zajęcia rewalidacyjne:

1) korekcyjne wad postawy (gimnastyka korekcyjna),

2) korygujące wady mowy (logopedia)

3) orientacji przestrzennej i poruszania się,

4) nauki języka migowego lub innych alternatywnych metod komunikacji,

5) inne, wynikające z programów rewalidacji. (W orzeczeniu do kształcenia specjalnego zapisane są zalecenia do pracy z dzieckiem. Korzystając z tych zapisów należy opracować dla dziecka program rewalidacji i zaplanować specjalistyczne zajęcia).

 

 

Rozporządzenie w sprawie ramowych planów nauczania w paragrafie 3 ust. 7

7. Dla uczniów niepełnosprawnych można przedłużyć okres nauki na każdym etapie edukacyjnym co najmniej o jeden rok, zwiększając proporcjonalnie liczbę godzin zajęć edukacyjnych.

Ustawodawca nie określił szczegółowych zasad, jakie powinny być zachowane przy korzystaniu z ww. przepisu. W związku z powyższym, szkoła w WSO powinna określić procedury związane z realizacją powyższego zapisu. Można przyjąć, iż:

Decyzję podejmuje dyrektor szkoły w uzgodnieniu z rodzicami i w porozumieniu z organem prowadzącym szkołę. Decyzję o wydłużonym etapie edukacyjnym dyrektor powinien podjąć na wniosek rodziców lub wychowawcy oraz po zasięgnięciu opinii poradni psychologiczno – pedagogicznej. Decyzja wydaje się uzasadniona w przypadku, gdy uczeń rokuje nadzieję na opanowanie w wydłużonym czasie minimum niezbędnych umiejętności umożliwiających kontynuowanie nauki na wyższym etapie edukacyjnym.

Nie jest to forma nie promowania ucznia, ani też nie klasyfikowania. Nie wydaje się uczniowi świadectwa, natomiast w arkuszu ocen ucznia wpisuje się informację o wydłużonym etapie edukacyjnym. Zapis „co najmniej o jeden rok” mówi przede wszystkim o tym, iż nie można wydłużenia dokonać na okres krótszy niż rok. Natomiast nie upoważnia do nieuzasadnionego wydłużania o więcej niż rok.

 

ustawa art. 71b, ust 2a

wczesne wspomaganie rozwoju dziecka

2a. W przedszkolach i szkołach podstawowych, w tym specjalnych, oraz w ośrodkach, o których mowa w art. 2 pkt 5, może być organizowane wczesne wspomaganie rozwoju dziecka mające na celu stymulowanie psychofizycznego rozwoju dziecka od chwili wykrycia niepełnosprawności do podjęcia nauki w szkole, prowadzone bezpośrednio z dzieckiem oraz jego rodziną.

2b. Dyrektorzy przedszkoli specjalnych i szkół podstawowych specjalnych oraz ośrodków, o których mowa w art. 2 pkt 5, a także dyrektorzy właściwych ze względu na miejsce zamieszkania dziecka szkół podstawowych ogólnodostępnych i integracyjnych mogą organizować wczesne wspomaganie rozwoju dziecka, w porozumieniu z organami prowadzącymi.

2.      Opinie o potrzebie wczesnego wspomagania rozwoju dziecka oraz orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego albo indywidualnego nauczania, a także o potrzebie zajęć rewalidacyjno-wychowawczych, organizowanych zgodnie z odrębnymi przepisami, wydają zespoły orzekające działające w publicznych poradniach psychologiczno-pedagogicznych, w tym publicznych poradniach specjalistycznych. Orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego określa zalecane formy kształcenia specjalnego, z uwzględnieniem rodzaju zaburzeń i odchyleń rozwojowych, z zastrzeżeniem ust. 3a.

 

Jednym z podstawowych elementów systemu kształcenia jest stworzenie możliwości wczesnego wspomagania rozwoju, jak najwcześniejsze diagnozowanie niepełnosprawności. Wczesne wspomaganie rozwoju dziecka (0 – 3 lat) mogą organizować poradnie psycholo­gi­cz­no - pedagogiczne lub inne poradnie specjalistyczne, szkoły podstawowe ogólnodostępne i specjalne zatrudniające specjalistów w zakresie zdiagnozowanych niepełnosprawności. Wspomaganie rozwoju odbywa się w domu rodzinnym dziecka, jest oparte o wielopoziomową specjalistyczną diagnozę, program rehabilitacyjny tworzony na bazie diagnozy w celu wspomagania rodziców i wyrównania szans edukacyjnych dziecka.

 

3a. Opinie o potrzebie wczesnego wspomagania rozwoju dziecka, o których mowa w ust. 3, mogą wydawać również niepubliczne poradnie psychologiczno-pedagogiczne, w tym niepubliczne poradnie specjalistyczne, założone zgodnie z art. 82 oraz zatrudniające pracowników posiadających kwalifikacje określone dla pracowników publicznych poradni psychologiczno-pedagogicznych.

3b. Opinie w sprawie dostosowania wymagań edukacyjnych wynikających z programu nauczania do indywidualnych potrzeb ucznia, u którego stwierdzono specyficzne trudności w uczeniu się, uniemożliwiające sprostanie tym wymaganiom, wydają również niepubliczne poradnie psychologiczno-pedagogiczne, w tym niepubliczne specjalistyczne poradnie psychologiczno-pedagogiczne założone zgodnie z art. 82 oraz zatrudniające pracowników posiadających kwalifikacje określone dla pracowników publicznych poradni psychologiczno-pedagogicznych.

4.  Od orzeczeń, o których mowa w ust. 3, rodzice dziecka mogą złożyć w terminie 14 dni od dnia otrzymania orzeczenia odwołanie do kuratora oświaty.

5a. Jeżeli orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego zaleca kształcenie dziecka odpowiednio w przedszkolu specjalnym albo w przedszkolu, szkole podstawowej lub gimnazjum, ogólnodostępnych lub integracyjnych, odpowiednią formę kształcenia, na wniosek rodziców, zapewnia jednostka samorządu terytorialnego właściwa ze względu na miejsce zamieszkania dziecka, do której zadań własnych należy prowadzenie przedszkoli lub szkół.

 

Rodzic udaje się do organu prowadzącego szkołę, do której chce posłać swoje dziecko i składa wniosek, w którym wskazuje wybraną placówkę. Organ prowadzący nie ma prawa uniemożliwić dziecku uczęszczania do wybranej przez rodziców szkoły. Dyrektor szkoły rejonowej nie ma prawa nie przyjąć dziecka do szkoły.

Organ prowadzący zapewnia odpowiednią formę kształcenia dziecka. Dobrze jest już w przedszkolach wprowadzić do współpracy z rodzicami element informacji o prawach, jakie przysługują rodzicom. Niestety rodzice często nie otrzymują pełnej informacji o przysługujących prawach i możliwościach w zakresie kształcenia swoich dzieci.

 

Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej dnia 21 maja 2001 r. w sprawie ramowych statutów publicznego przedszkola oraz publicznych szkół (Dz. U. Nr 61, poz. 624, zmiana z 2002 r. Nr 10, poz. 96)

Statut szkoły określa w szczególności:

fragmenty

1) cele i zadania szkoły wynikające z przepisów prawa oraz uwzględniające program wychowawczy szkoły i program profilaktyki dostosowany do potrzeb rozwojowych uczniów oraz potrzeb danego środowiska, o których mowa w odrębnych przepisach,

2) sposób wykonywania zadań szkoły, z uwzględnieniem optymalnych warunków rozwoju ucznia, zasad bezpieczeństwa oraz zasad promocji i ochrony zdrowia,

3) zadania zespołów nauczycielskich, o których mowa w § 14, (czyli: Nauczyciele prowadzący zajęcia w danym oddziale tworzą zespól, którego zadaniem jest w szczególności ustalenie zestawu programów nauczania dla danego oddziału oraz jego modyfikowanie w miarę potrzeb)

4) szczegółowe zasady wewnątrzszkolnego oceniania uczniów,

5) organizację oddziałów sportowych, oddziałów mistrzostwa sportowego, oddziałów integracyjnych i oddziałów specjalnych oraz organizację nauczania języka mniejszości narodowych lub grup etnicznych, jeżeli szkoła takie oddziały lub nauczanie prowadzi,

6) organizację działalności innowacyjnej i eksperymentalnej, jeżeli szkoła taką działalność prowadzi,

7) organizację zajęć dodatkowych dla uczniów, z uwzględnieniem w szczególności ich potrzeb rozwojowych,

8) formy opieki i pomocy uczniom, którym z przyczyn rozwojowych, rodzinnych lub losowych potrzebna jest pomoc i wsparcie, w tym również pomoc materialna,

9) organizację współdziałania z poradniami psychologiczno-pedagogicznymi oraz innymi instytucjami świadczącymi poradnictwo i specjalistyczną pomoc dzieciom i rodzicom,

10) organizację i formy współdziałania szkoły z rodzicami (prawnymi opiekunami) w zakresie nauczania, wychowania i profilaktyki.

§ 14.

1.    Nauczyciele prowadzący zajęcia w danym oddziale tworzą zespół, którego zadaniem jest w szczególności ustalenie zestawu programów nauczania dla danego oddziału oraz jego modyfikowanie w miarę potrzeb.

2.    Dyrektor szkoły może tworzyć zespoły wychowawcze, zespoły przedmiotowe lub inne zespoły problemowo-zadaniowe. Pracą zespołu kieruje przewodniczący powoływany przez dyrektora szkoły, na wniosek zespołu.

Osiągnięcia dziecka na poszczególnych zajęciach powinny być znane całemu zespołowi nauczycieli i wykorzystywane w dalszej pracy z dzieckiem. Jeżeli dziecko na indywidualnych zajęciach logopedycznych nauczy się wybrzmiewać konkretną głoskę to pozostali nauczyciele powinni na swoich zajęciach zachęcać dziecko do posługiwania się tą umiejętnością.

Na spotkania zespołu powinni być zapraszani rodzice dziecka Powinni oni mieć możliwość poznania warunków, jakie proponuje szkoła dla zapewnienia efektywności realizowanego programu, uzyskać informację o stworzonym przez zespół nauczycieli uczących programie pracy z ich dzieckiem oraz o efektach realizowanego programu i prowadzonych zajęć. Rodzice powinni akceptować proponowany program.

 

Wspomaganie rozwoju dziecka z niepełnosprawnością powinno przebiegać dwutorowo:

§              usprawnianie poprzez realizację programu rewalidacji indywidualnej

§              rozwijanie niezaburzonych funkcji, rozwijanie zdolności i zaintersowań

 

Zmieniająca się definicja niepełnosprawności upoważnia nauczycieli do rozwijania niezaburzonych funkcji, bazowania na zdolnościach i umiejętnościach uczniów z niepełnosprawnościami. Celem naczelnym, który powinien determinować cele szczegółowe powinno być umożliwienie dziecku funkcjonowanie w środowisku rówieśników.

Główna metoda stosowana w pracy z dzieckiem z niepełnosprawnościami nazywa się „co ja (nauczyciel) mogę zrobić”. Tej metodzie podporządkowujemy wszystkie działania związane z pracą z dzieckiem z niepełnosprawnością. Działania podporządkowane naczelnemu celowi jakim jest rozwój dziecka, rozwój na miarę możliwości dziecka. Np.: nauczyciel nie zadaje nauczenia się czytania czytanki dziecku, które nie zna liter. Różnicuje pracę domową (jeżeli uważa za stosowne ją zadać) zwracając uwagę na samodzielność uczniów.

 

nadal ramowy statut:

§ 13.

  1. W szkołach specjalnych i w szkołach ogólnodostępnych z oddziałami specjalnymi dla uczniów z upośledzeniem umysłowym w stopniu umiarkowanym i znacznym, z niepełnosprawnością ruchową, z autyzmem i niepełnosprawnościami sprzężonymi w klasach I- IV zatrudnia się pomoc nauczyciela. W uzasadnionych przypadkach dopuszcza się zatrudnienie pomocy nauczyciela w klasach V i VI.
  2. W szkołach integracyjnych i w szkołach ogólnodostępnych z oddziałami integracyjnymi zatrudnia się dodatkowo nauczycieli posiadających specjalne przygotowanie pedagogiczne oraz specjalistów prowadzących zajęcia rewalidacyjne. W uzasadnionych przypadkach w szkołach tych można zatrudnić pomoc nauczyciela.

Ten zapis wyklucza sytuację, w której szkoła przyjmuje ucznia z orzeczoną niepełnosprawnością i nie zatrudnia specjalistów.

Dotyczy to także dzieci z orzeczeniami do kształcenia specjalnego i dodatkowo objętych nauczaniem indywidualnym. Im też przysługują zajęcia rewalidacji indywidualnej.

Uczniowie objęci nauczaniem indywidualnym są uczniami klasy i należy w miarę możliwości (oczywiście dziecka) umożliwić udział w zajęciach organizowanych przez szkołę (np. uroczystości, imprezy, udział w lekcjach pod opieką nauczyciela prowadzącego nauczanie indywidualne).

 

Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 24 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków i trybu dopuszczania do użytku szkolnego programów nauczania, programów wychowania przedszkolnego i podręczników oraz zalecania środków dydaktycznych. (Dz. U. z 2002r. Nr 69, poz. 635, § 8):

 

1. W szkole podstawowej, gimnazjum oraz w szkole ponadgimnazjalnej wyboru programu nauczania ogólnego dla zajęć edukacyjnych dla danego oddziału ujętych w szkolnym planie nauczania, o którym mowa w przepisach w sprawie ramowych planów nauczania w szkołach publicznych, dokonuje nauczyciel prowadzący te zajęcia, uwzględniając możliwości i zainteresowania uczniów oraz wyposażenie szkoły.

 

4. Nauczyciele, o których mowa w ust. 1-3, oraz osoby prowadzące zajęcia dodatkowe mogą wybrać odpowiedni program nauczania ogólnego, zawodowego lub program wychowania przedszkolnego spośród programów wpisanych do wykazów, o których mowa odpowiednio w § 6 ust. 1 - 3, albo opracować własny program, samodzielnie lub z wykorzystaniem programów wpisanych do tych wykazów.

 

5. Nauczyciele prowadzący zajęcia w danym oddziale ustalają zestaw programów nauczania realizowanych w tym oddziale, na który składają się programy nauczania ogólnego dla poszczególnych zajęć edukacyjnych, a w przypadku szkoły prowadzącej kształcenie zawodowe oraz liceum profilowanego - także odpowiednio program nauczania dla zawodu albo program nauczania dla profilu kształcenia ogólnozawodowego, zwany dalej "szkolnym zestawem programów".

 

W dziennikach lekcyjnych należy zapisać numer programy zatwierdzonego przez MENiS, z którego korzysta nauczyciel.

Powyższe zapisy rozporządzenia upoważniają nauczycieli do modyfikowania programów nauczania w przypadku, gdy w klasie są uczniowie z niepełnosprawnościami.

Wszyscy uczniowie klasy pracują w oparciu o jeden program i korzystają z tych samych podręcznikach z tym, że uczniowi z niepełnosprawnością dostosowuje się treści i indywidualizuje formy zajęć. Czyli praca indywidualna ucznia jest dostosowana do jego możliwości. Nie za łatwa, ale i nie za trudna.

Nie ma potrzeby pracować innym programem i na innych podręcznikach (mowa tu o podręcznikach zamawianych we WSiP, bezpłatnych dla uczniów z orzeczona niepełnosprawnością). Niepotrzebnie tworzy się w ten sposób segregację uczniów – inny program, inny podręcznik – INNY uczeń.

Można korzystać z podręczników specjalnych na zajęciach rewalidacji, czy wyrównawczych. Różnica w podręcznikach do „masówki” i do szkół specjalnych polega przede wszystkim na tym, iż w podręcznikach dla szkół specjalnych jest dużo więcej ćwiczeń z tego samego zakresu materiału, ponieważ uczniom z niepełnosprawnością szczególnie intelektualną potrzeba dużo więcej powtórek. Dlatego warto korzystać z podręczników specjalnych, ale nie warto, aby stały się one jedynym zestawem książek dla dziecka.

 

Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej i sportu w sprawie w sprawie podstawy programowej wychowania przedszkolnego oraz kształcenia ogólnego w poszczególnych typach szkół. (Dz. U. z 2002r. Nr 51, poz. 458)

 

Fragmenty

Nadrzędnym celem działań edukacyjnych szkoły (dotyczy szkoły podstawowej i gimnazjum) jest wszechstronny rozwój ucznia. Edukacja szkolna polega na harmonijnej realizacji przez nauczycieli zadań w zakresie nauczania, kształcenia umiejętności i wychowania. Zadania te tworzą wzajemnie uzupełniające się i równoważne wymiary pracy każdego nauczyciela.

Szkoła w zakresie nauczania, co stanowi jej zadanie specyficzne, zapewnia uczniom w szczególności:

1)             naukę poprawnego i swobodnego wypowiadania się, pisania i czytania ze zrozumieniem,

2)             poznawanie wymaganych pojęć i zdobywanie rzetelnej wiedzy na poziomie umożliwiającym co najmniej kontynuację nauki na następnym etapie kształcenia,

3)             dochodzenie do rozumienia, a nie tylko do pamięciowego opanowania przekazywanych treści,

4)             rozwijanie zdolności dostrzegania różnego rodzaju związków i zależności (przyczynowo-skutkowych, funkcjonalnych, czasowych i przestrzennych itp.),

5)             rozwijanie zdolności myślenia analitycznego i syntetycznego,

6)             przekazywanie wiadomości przedmiotowych w sposób integralny, prowadzący do lepszego rozumienia świata, ludzi i siebie,

7)             poznawanie zasad rozwoju osobowego i życia społecznego,

8)             poznawanie dziedzictwa kultury narodowej postrzeganej w perspektywie kultury europejskiej.

 

W szkole uczniowie kształcą swoje umiejętności wykorzystywania zdobywanej wiedzy, aby w ten sposób lepiej przygotować się do pracy w warunkach współczesnego świata. Nauczyciele tworzą uczniom warunki do nabywania następujących umiejętności:

1)             planowania, organizowania i oceniania własnej nauki, przyjmowania za nią coraz większej odpowiedzialności,

2)             skutecznego porozumiewania się w różnych sytuacjach, prezentacji własnego punktu widzenia i uwzględniania poglądów innych ludzi, poprawnego posługiwania się językiem ojczystym, przygotowania do publicznych wystąpień,

3)             efektywnego współdziałania w zespole i pracy w grupie, budowania więzi międzyludzkich, podejmowania indywidualnych i grupowych decyzji, skutecznego działania na gruncie zachowania obowiązujących norm,

4)             rozwiązywania problemów w sposób twórczy,

5)             poszukiwania, porządkowania i wykorzystywania informacji z różnych źródeł oraz efektywnego posługiwania się technologią informacyjną,

6)             odnoszenia do praktyki zdobytej wiedzy oraz tworzenia potrzebnych doświadczeń i nawyków,

7)             rozwijania sprawności umysłowych oraz osobistych zainteresowań,

8)             przyswajania sobie metod i technik negocjacyjnego rozwiązywania konfliktów i problemów społecznych.

Nauczyciele w pracy wychowawczej, wspierając w tym zakresie obowiązki rodziców, zmierzają do tego, aby uczniowie w szczególności:

1)             znajdywali w szkole środowisko wszechstronnego rozwoju osobowego (w wymiarze intelektualnym, psychicznym, społecznym, zdrowotnym, estetycznym, moralnym, duchowym),

2)             rozwijali w sobie dociekliwość poznawczą, ukierunkowaną na poszukiwanie prawdy, dobra i piękna w świecie,

3)             mieli świadomość życiowej użyteczności zarówno poszczególnych przedmiotów nauczania, jak całej edukacji na danym etapie,

4)             stawali się coraz bardziej samodzielni w dążeniu do dobra w jego wymiarze indywidualnym i społecznym, godząc dążenie do dobra własnego z dobrem innych, odpowiedzialność za siebie z odpowiedzialnością za innych, wolność własną z wolnością innych,

5)             poszukiwali, odkrywali i dążyli na drodze rzetelnej pracy do osiągnięcia celów życiowych i wartości ważnych dla odnalezienia własnego miejsca w świecie,

6)             uczyli się szacunku dla dobra wspólnego jako podstawy życia społecznego oraz przygotowywali się do życia w rodzinie, w społeczności lokalnej i w państwie,

7)             przygotowywali się do rozpoznawania wartości moralnych, dokonywania wyborów i  hierarchizacji wartości oraz mieli możliwość doskonalenia się,

8)             kształtowali w sobie postawę dialogu, umiejętność słuchania innych i rozumienia ich poglądów; umieli współdziałać i współtworzyć w szkole wspólnotę nauczycieli i uczniów.

Nauczyciele, mając na uwadze osobowy rozwój ucznia, współdziałają na rzecz tworzenia w świadomości uczniów zintegrowanego systemu wiedzy, umiejętności i postaw. Ma to szczególne zastosowanie w kształceniu zintegrowanym.

Integracji wiedzy nauczanej w szkole na różnych etapach kształcenia służy wprowadzenie kształcenia zintegrowanego w klasach I - III szkoły podstawowej oraz ścieżek edukacyjnych.


Działalność edukacyjna szkoły jest określona przez:

1) szkolny zestaw programów nauczania, który - uwzględniając wymiar wychowawczy - obejmuje całą działalność szkoły z punktu widzenia dydaktycznego,

2) program wychowawczy szkoły, który opisuje w sposób całościowy wszystkie treści i działania o charakterze wychowawczym i jest realizowany przez wszystkich nauczycieli,

3) program profilaktyki dostosowany do potrzeb rozwojowych uczniów oraz potrzeb danego środowiska, który opisuje w sposób całościowy wszystkie treści i działania o charakterze profilaktycznym skierowane do uczniów, nauczycieli i rodziców.

Szkolny zestaw programów nauczania, program wychowawczy szkoły oraz program profilaktyki tworzą spójną całość. Ich przygotowanie i realizacja są zadaniem zarówno całej szkoły, jak każdego nauczyciela.

Obok zadań wychowawczych i profilaktycznych nauczyciele wykonują również działania opiekuńcze odpowiednio do istniejących potrzeb.

Konieczne jest podejmowanie przez nauczycieli działań mających na celu wyrównywanie szans edukacyjnych uczniów.

Nauczyciele w szkole podstawowej dostosowują sposób przekazywania odpowiedniej wiedzy, kształtowania umiejętności i postaw uczniów do naturalnej w tym wieku aktywności dzieci, umożliwiają im poznawanie świata w jego jedności i złożoności, wspomagają ich samodzielność uczenia się, inspirują je do wyrażania własnych myśli i przeżyć, rozbudzają ich ciekawość poznawczą oraz motywację do dalszej edukacji.

Edukacja w szkole podstawowej, wspomagając rozwój dziecka jako osoby i wprowadzając je w życie społeczne, ma na celu przede wszystkim:

1)             prowadzić dziecko do nabywania i rozwijania umiejętności wypowiadania się, czytania i pisania, wykonywania elementarnych działań arytmetycznych, posługiwania się prostymi narzędziami i kształtowania nawyków społecznego współżycia,

2)             rozwijać poznawcze możliwości uczniów, tak aby mogli oni przechodzić od dziecięcego do bardziej dojrzałego i uporządkowanego rozumienia świata,

3)             rozwijać i przekształcać spontaniczną motywację poznawczą w motywację świadomą, przygotowywać do podejmowania zadań wymagających systematycznego i dłuższego wysiłku intelektualnego i fizycznego,

4)             rozbudzać i rozwijać wrażliwość estetyczną i moralną  dziecka oraz jego indywidualne zdolności twórcze,

5)             umacniać wiarę dziecka we własne siły i w zdolność osiągania wartościowych i trudnych celów,

6)             rozwijać zdolność odróżniania świata rzeczywistego od wyobrażonego oraz postaci historycznych od fantastycznych,

7)             kształtować potrzeby i umiejętności dbania o własne ciało, zdrowie i sprawność fizyczną; wyrabiać czujność wobec zagrożeń dla zdrowia fizycznego, psychicznego i duchowego,

8)             rozwijać umiejętności dziecka poznawania siebie oraz otoczenia rodzinnego, społecznego, kulturowego, technicznego i przyrodniczego dostępnego jego doświadczeniu,

9)             wzmacniać poczucie tożsamości kulturowej, historycznej, etnicznej i narodowej,

10)         stwarzać warunki do rozwoju wyobraźni i ekspresji werbalnej, plastycznej, muzycznej i ruchowej, zapewniać warunki do harmonijnego rozwoju fizycznego i psychicznego oraz zachowań prozdrowotnych,

11)         zapewniać opiekę i wspomagać rozwój dziecka w przyjaznym, bezpiecznym i zdrowym środowisku w poczuciu więzi z rodziną,

12)         uwzględniać indywidualne potrzeby dziecka i troszczyć się o zapewnienie mu równych szans,

13)         stwarzać warunki do rozwijania samodzielności, obowiązkowości, podejmowania odpowiedzialności za siebie i najbliższe otoczenie,

14)         stwarzać warunki do indywidualnego i grupowego działania na rzecz innych.

W szkole podstawowej szczególnie ważne jest stwarzanie przyjaznej atmosfery i pomaganie dziecku w dobrym funkcjonowaniu w społeczności szkolnej.

W gimnazjum nauczyciele wprowadzają uczniów w świat wiedzy naukowej, wdrażają ich do samodzielności, pomagają im w podejmowaniu decyzji dotyczącej kierunku dalszej edukacji i przygotowują do aktywnego udziału w życiu społecznym.

Edukacja w gimnazjum, wspomagając rozwój ucznia jako osoby i wprowadzając go w życie społeczne, ma na celu przede wszystkim:

1)             wprowadzać ucznia w świat nauki przez poznanie języka, pojęć, twierdzeń i metod właściwych dla wybranych dyscyplin naukowych na poziomie umożliwiającym dalsze kształcenie,

2)             rozbudzać i rozwijać indywidualne zainteresowania ucznia,

3)             wprowadzać ucznia w świat kultury i sztuki,

4)             rozwijać umiejętności społeczne ucznia przez zdobywanie prawidłowych doświadczeń we współżyciu i współdziałaniu w grupie rówieśniczej.

 

Zapisy ww. rozporządzenia bardzo szczegółowo określają cele i zadania szkoły oraz zadania nauczycieli. Przepisy ww. rozporządzenia zostały tak skonstruowane, aby brały pod uwagę także dzieci ze specyficznymi potrzebami edukacyjnymi. Podstawa programowa musi być bardzo dobrze znana każdemu nauczycielowi.

 


Uczeń z upośledzeniem umysłowym w stopniu umiarkowanym i znacznym

Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 21 marca 2001 r. w sprawie warunków i sposobu oceniania, klasyfikowania i promowania uczniów i słuchaczy oraz przeprowadzania egzaminów i sprawdzianów w szkołach publicznych (Dz. U. z 2001r. Nr 29, poz. 323 zmiany Dz. U. z 2001r. Nr 128, poz. 1419, Dz. U. z 2002r. Nr 46, poz. 433)

 

Ostatnie zmiany do rozporządzenia wprowadzają zasady oceniania uczniów z upośledzeniem umysłowym w stopniu umiarkowanym i znacznym

 

Fragmenty

§ 1.

 

1. Rozporządzenie reguluje warunki i sposób oceniania, klasyfikowania i promowania uczniów i słuchaczy oraz przeprowadzania egzaminów i sprawdzianów w publicznych szkołach podstawowych, gimnazjach, szkołach ponadgimnazjalnych i dotychczasowych szkołach ponadpodstawowych dla dzieci i młodzieży, w tym szkołach specjalnych, z zastrzeżeniem ust. 2, oraz w szkołach dla dorosłych.

2. Przepisów rozporządzenia nie stosuje się do dzieci i młodzieży z upośledzeniem umysłowym w stopniu głębokim.

§ 4.

1. Nauczyciele na początku każdego roku szkolnego informują uczniów oraz ich rodziców (prawnych opiekunów) o wymaganiach edukacyjnych wynikających z realizowanego przez siebie programu nauczania oraz o sposobach sprawdzania osiągnięć edukacyjnych uczniów.

 

§ 6.

1.  Nauczyciel jest obowiązany, na podstawie opinii publicznej poradni psychologiczno-pedagogicznej, w tym publicznej poradni specjalistycznej, dostosować wymagania edukacyjne, o których mowa w § 4 ust. 1, do indywidualnych potrzeb psychofizycznych i edukacyjnych ucznia, u którego stwierdzono zaburzenia i odchylenia rozwojowe lub specyficzne trudności w uczeniu się, uniemożliwiające sprostanie tym wymaganiom, z zastrzeżeniem ust. 1a i 1b.

1a. Dostosowanie wymagań edukacyjnych, o których mowa w § 4 ust. 1, do indywidualnych potrzeb ucznia, u którego stwierdzono specyficzne trudności w uczeniu się, uniemożliwiające sprostanie tym wymaganiom, następuje także na podstawie opinii niepublicznej poradni psychologiczno-pedagogicznej, w tym niepublicznej poradni specjalistycznej, o której mowa w art. 71b ust. 3b ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty, zwanej dalej "ustawą", z zastrzeżeniem ust. 1b.

1b. W przypadku ucznia posiadającego orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego albo indywidualnego nauczania dostosowanie wymagań edukacyjnych, o których mowa w § 4 ust. 1, do indywidualnych potrzeb ucznia może nastąpić na podstawie tego orzeczenia. (nie są potrzebne dodatkowe opinie)

 

§ 8.

1.  Dyrektor szkoły, na wniosek rodziców (prawnych opiekunów) oraz na podstawie opinii publicznej poradni psychologiczno-pedagogicznej, w tym publicznej poradni specjalistycznej, albo niepublicznej poradni psychologiczno-pedagogicznej, w tym niepublicznej poradni specjalistycznej, spełniającej warunki, o których mowa w art. 71b ust. 3b ustawy, zwalnia ucznia z wadą słuchu lub z głęboką dysleksją rozwojową z nauki drugiego języka obcego, z zastrzeżeniem ust. 1a. Zwolnienie może dotyczyć części lub całego okresu kształcenia w danym typie szkoły.

1a. W przypadku ucznia posiadającego orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego albo indywidualnego nauczania zwolnienie, o którym mowa w ust. 1, może nastąpić na podstawie tego orzeczenia.

2.  W przypadku zwolnienia ucznia z nauki drugiego języka obcego w dokumentacji przebiegu nauczania zamiast oceny klasyfikacyjnej wpisuje się "zwolniony".

 

§ 9.

 

1a. Klasyfikowanie śródroczne ucznia z upośledzeniem umysłowym w stopniu umiarkowanym lub znacznym polega na okresowym podsumowaniu jego osiągnięć edukacyjnych z zajęć edukacyjnych określonych w szkolnym planie nauczania i ustaleniu ocen klasyfikacyjnych oraz oceny zachowania, zgodnie z § 11 ust. 4 i § 12 ust. 4a.

3a. Klasyfikowanie końcoworoczne ucznia z upośledzeniem umysłowym w stopniu umiarkowanym lub znacznym w klasach I-III szkoły podstawowej polega na podsumowaniu jego osiągnięć edukacyjnych w danym roku szkolnym i ustaleniu jednej oceny klasyfikacyjnej oraz oceny zachowania, zgodnie z § 11 ust. 4 i § 12 ust. 4a.

4a. Klasyfikowanie końcoworoczne ucznia z upośledzeniem umysłowym w stopniu umiarkowanym lub znacznym, począwszy od klasy czwartej szkoły podstawowej, polega na podsumowaniu jego osiągnięć edukacyjnych w danym roku szkolnym z zajęć edukacyjnych określonych w szkolnym planie nauczania i ustaleniu ocen klasyfikacyjnych oraz oceny zachowania, zgodnie z § 11 ust. 4 i § 12 ust. 4a.

 

§ 10.

3.   W szkołach (oddziałach) integracyjnych ocenę klasyfikacyjną ustala nauczyciel prowadzący dane zajęcie edukacyjne, po zasięgnięciu opinii nauczyciela współorganizującego kształcenie integracyjne, o którym mowa w odrębnych przepisach.

 

§ 11.

4.   Oceny bieżące i oceny klasyfikacyjne śródroczne i końcoworoczne dla uczniów z upośledzeniem umysłowym w stopniu umiarkowanym lub znacznym są ocenami opisowymi.

 

§ 12.

2a. Ucznia z upośledzeniem umysłowym w stopniu umiarkowanym lub znacznym promuje się do klasy programowo wyższej, uwzględniając specyfikę kształcenia tego ucznia, w porozumieniu z rodzicami (prawnymi opiekunami).

 

4a. W przypadku uczniów z upośledzeniem umysłowym w stopniu umiarkowanym lub znacznym ocena zachowania jest oceną opisową.

 

§ 14.

 

2a. Ucznia z upośledzeniem umysłowym w stopniu umiarkowanym lub znacznym promuje się do klasy programowo wyższej, uwzględniając specyfikę kształcenia tego ucznia, w porozumieniu z rodzicami (prawnymi opiekunami).

 

§ 17

 

1a. O ukończeniu szkoły przez ucznia z upośledzeniem umysłowym w stopniu umiarkowanym lub znacznym postanawia na zakończenie klasy programowo najwyższej rada pedagogiczna, uwzględniając specyfikę kształcenia tego ucznia, w porozumieniu z rodzicami (prawnymi opiekunami).

 

Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 24 stycznia 2000 r. w sprawie zasad wydawania oraz wzorów świadectw, dyplomów państwowych i innych druków szkolnych, sposobu dokonywania ich sprostowań i wydawania duplikatów, a także zasad legalizacji dokumentów przeznaczonych do obrotu prawnego z zagranicą oraz zasad odpłatności za wykonywanie tych czynności (Dz. U. Nr 6, poz. 73 i Nr 107, poz. 1132, z 2002 r. Nr 48, poz. 446, Nr 70, poz. 648)

§ 1.

Informacje ogólne

9. W świadectwach szkolnych promocyjnych oraz świadectwach ukończenia szkoły podstawowej i gimnazjum, wydawanych uczniom z upośledzeniem umysłowym w stopniu lekkim, umiarkowanym lub znacznym, kształcącym się w szkołach ogólnodostępnych lub w szkołach (oddziałach) integracyjnych oraz szkołach specjalnych dla uczniów z normą intelektualną, na drugiej stronie świadectwa nad „Wynikami klasyfikacji końcoworocznej” umieszcza się adnotację "uczeń/uczennica realizował(a) program nauczania dostosowany do indywidualnych możliwości i potrzeb na podstawie orzeczenia publicznej poradni psychologiczno-pedagogicznej /specjalistycznej*.

(* wpisać właściwą nazwę poradni).

W związku z powyższym, uczniowi z upośledzeniem umysłowym w stopniu umiarkowanym lub znacznym, uczącemu się w szkole podstawowej i gimnazjum ogólnodostępnym lub z oddziałami integracyjnymi wydaje się odpowiednio świadectwo o symbolu MEN-II/1/2, MEN-II/2/2, MEN-II/6/2, MEN-II/7/2 lub MEN-II/8/2.

Oceny na świadectwach, dla tej grupy uczniów, oprócz oceny z przedmiotu: religia/etyka, są ocenami opisowymi.

W adnotacji dotyczącej liczby uzyskanych punktów na sprawdzianie lub egzaminie wpisujemy kreskę poziomą.

W wewnątrzszkolnym systemie oceniania (WSO) powinny znaleźć się zapisy dotyczące oceniania bieżącego, śródrocznego i końcoworocznego uwzględniające ocenianie uczniów z poszczególnymi rodzajami niepełnosprawności

Dla każdego ucznia z upośledzeniem umysłowym w stopniu umiarkowanym lub znacznym w klasie ogólnodostępnej należy określić sposób i formę dokumentowania postępów ucznia.

Podstawa programowa dla uczniów z upośledzeniem umysłowym w stopniu umiarkowanym lub znacznym zakłada, iż:

… do rejestrowania oceny zmian w funkcjonowaniu ucznia mogą być stosowane różne dokumenty, opisane w literaturze pedagogicznej lub wypracowane w danej placówce - dokumentacja ma charakter ciągły, obejmujący cały czas pobytu ucznia w szkole.

Upoważnienie daje także rozporządzenie w sprawie prowadzenia dokumentacji…

 

„Wewnątrzszkolne ocenianie uczniów może być także dokumentowane w innym niż dziennik lekcyjny dokumencie, określonym w statucie szkoły, z tym, że ustalone dla ucznia oceny końcoworoczne (semestralne), zaliczenia i ocenę zachowania wpisuje się do dziennika lekcyjnego.”


PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA OGÓLNEGO DLA UCZNIÓW Z UPOŚLEDZENIEM UMYSŁOWYM W STOPNIU UMIARKOWANYM I ZNACZNYM W SZKOŁACH PODSTAWOWYCH, GIMNAZJACH

I ODDZIAŁACH PRZYSPOSABIAJĄCYCH DO PRACY

W ZASADNICZYCH SZKOŁACH ZAWODOWYCH

Wskazania ogólne

1. Edukacja dzieci i młodzieży z upośledzeniem umysłowym w stopniu umiarkowanym i znacznym polega na integralnej realizacji funkcji wychowawczej, dydaktycznej i opiekuńczej szkoły, z uwzględnieniem specyficznych form i metod pracy oraz zasad nauczania, opisanych przez współczesne nauki pedagogiczne.

2. Specyfika kształcenia dzieci i młodzieży z upośledzeniem umysłowym w stopniu umiarkowanym i znacznym polega na wychowaniu i nauczaniu całościowym, zintegrowanym, opartym na wielozmysłowym poznawaniu otaczającego świata - w całym procesie edukacji. W stosunku do wielu uczniów, zwłaszcza z upośledzeniem umysłowym w stopniu znacznym, przez cały okres ich pobytu w szkole podstawowej, a następnie w gimnazjum, działania edukacyjne mogą nie wykraczać poza pewien obszar, zaspokajając specyficzne potrzeby i możliwości edukacyjne tych uczniów. Należy uznać prawo osób niepełnosprawnych do rozwoju we własnym tempie i uwzględniać to prawo podczas ustalania kierunków pracy z uczniem.

Z opisanego wyżej powodu podstawa programowa nie przypisuje kolejnym etapom edukacyjnym w szkole podstawowej i gimnazjum odrębnych celów i nie wyróżnia dla nich odrębnych zadań ani treści nauczania.

3. Działalność edukacyjna szkoły (dydaktyczna, wychowawcza i rewalidacyjna) opiera się na indywidualnych programach edukacyjnych, ustalonych dla każdego ucznia na podstawie wielospecjalistycznej oceny poziomu jego funkcjonowania, i zawierających realne, szczegółowe cele, zadania i treści, mieszczące się w strefie najbliższego rozwoju ucznia, które pozostają w zbieżności z celami, zadaniami i treściami niniejszej podstawy programowej.

4. Indywidualne programy edukacyjne opracowywuje zespół nauczycieli i specjalistów pracujących z uczniem. Do zadań członków tego zespołu należy:

1) ustalanie dla każdego ucznia w określonych odstępach czasu, nie rzadziej jednak niż raz w roku, oceny poziomu funkcjonowania (do rejestrowania oceny zmian w funkcjonowaniu ucznia mogą być stosowane różne dokumenty, opisane w literaturze pedagogicznej lub wypracowane w danej placówce - dokumentacja ma charakter ciągły, obejmujący cały czas pobytu ucznia w szkole),

2) programowanie aktywności indywidualnej i zespołowej uczniów z równoczesnym zaangażowaniem sfery umysłowej, emocjonalno-motywacyjnej i działaniowej,

3) programowanie zintegrowanych oddziaływań rewalidacyjnych wspierających rozwój ucznia.

5. Nauczyciele prowadzą zajęcia edukacyjne, organizując uczniów w zespoły edukacyjno-terapeutyczne (zwane w ramowych statutach szkół oddziałami), zachowując ciągłość nauczania i dostosowując czas zajęć i przerw do potrzeb i możliwości psychofizycznych uczniów. O doborze uczniów do zespołów decydują głównie ich potrzeby edukacyjne i możliwości psychofizyczne, w mniejszym stopniu wiek i lata nauki.

6. W miarę zmian zachodzących w rozwoju uczniów, w wyniku rozbudzenia ich zainteresowań i ujawnienia zdolności, możliwe jest na każdym etapie edukacyjnym dla celów organizacyjno-metodycznych wyodrębnienie zajęć edukacyjnych:

1) funkcjonowanie w środowisku,

2) muzyka z rytmiką,

3) plastyka,

4) technika,

5) wychowanie fizyczne,

6) religia/etyka.

W kształceniu tym wskazana jest pełna korelacja treści nauczania i wychowania.

7. Nawet niewielkie postępy ucznia powinny być wzmacniane pozytywnie, natomiast brak postępów nie podlega wartościowaniu negatywnemu.

8. Wskazane jest nawiązanie współpracy z rodziną ucznia, włączanie jej w tworzenie planu rewalidacji, a także w miarę możliwości w realizowanie pewnych jego elementów w domu rodzinnym ucznia. Konieczna jest też taka organizacja działalności rewalidacyjnej szkoły, która przygotuje środowisko do przyjęcia ucznia, jego zaakceptowania i udzielania mu pomocy.

9. Pożądany jest udział rodziców (prawnych opiekunów) w konsultacjach dotyczących postępów i trudności ucznia, wspieranie przez szkołę ich wysiłków w pracy z dzieckiem (zgodnie ze specyfiką rodziny, wyznawanymi przez nią wartościami, kultywowaną tradycją).

 

Cele edukacyjne

Celem edukacji uczniów z upośledzeniem umysłowym w stopniu umiarkowanym i znacznym jest rozwijanie autonomii ucznia niepełnosprawnego, jego personalizacja oraz socjalizacja, a w szczególności wyposażenie go - w ramach posiadanych przez niego realnych możliwości - w takie umiejętności i wiadomości, aby:

1) mógł porozumiewać się z otoczeniem w najpełniejszy sposób, werbalnie lub pozawerbalnie,

2) zdobył maksymalną niezależność życiową w zakresie zaspokajania podstawowych potrzeb życiowych,

3) był zaradny w życiu codziennym, adekwatnie do indywidualnego poziomu sprawności i umiejętności, oraz miał poczucie sprawczości,

4) mógł uczestniczyć w różnych formach życia społecznego na równi z innymi członkami danej zbiorowości, znając i przestrzegając ogólnie przyjęte normy współżycia, zachowując prawo do swojej inności.

Zadania szkoły

1. Tworzenie właściwych warunków, niezbędnych do zapewnienia uczniowi komfortu psychicznego, poczucia bezpieczeństwa i akceptacji, nawiązanie pozytywnego kontaktu emocjonalnego nauczyciela z uczniem.

2. Wypracowywanie sposobów dokonywania oceny aktualnego funkcjonowania ucznia i na jej podstawie wytyczanie bądź korygowanie indywidualnego programu edukacyjnego.

3. Rozwijanie u ucznia motywacji do porozumiewania się z drugą osobą (rówieśnikiem, dorosłym), komunikowania potrzeb i stanów emocjonalnych.

4. Tworzenie sytuacji edukacyjnych i wykorzystywanie sytuacji życiowych do rozwijania umiejętności komunikacyjnych uczniów, w tym także umiejętności czytania i pisania, jak również elementarnych umiejętności matematycznych.

5. Wdrażanie do samodzielnego wykonywania czynności związanych z samoobsługą, budzenie chęci pomocy innym, umożliwianie doznawania satysfakcji z osiąganej niezależności.

6. Konstruowanie sytuacji wychowawczych umożliwiających doświadczanie relacji społecznych, przygotowanie do pełnienia ról społecznych, wzmacnianie pozytywnych przeżyć związanych z pełnionymi rolami.

7. Uczenie zasad współistnienia społecznego (pomoc sąsiedzka i inne zachowania prospołeczne, poszanowanie godności osobistej drugiego człowieka, uprzejmość, życzliwość i inne).

8. Kształtowanie umiejętności radzenia sobie w różnych sytuacjach społecznych, uczenie umiejętności rozwiązywania sytuacji konfliktowych.

9. Uczenie umiejętności kierowania swoim postępowaniem, rozwijanie umiejętności dokonywania wyboru i poczucia odpowiedzialności za własne decyzje, uczenie obowiązkowości i kształtowanie niezależności uczuciowej.

10. Tworzenie sytuacji sprzyjających poznawaniu otoczenia, w którym przebywa uczeń - instytucji i obiektów, z których będzie w przyszłości korzystał.

11. Umożliwianie uczniowi udziału w różnorodnych wydarzeniach społecznych i kulturalnych w roli odbiorcy i twórcy kultury, uczenie przy tym wyrażania swoich przeżyć i emocji.

12. Przybliżanie tradycji i obyczajów lokalnych, narodowych, rozbudzanie poczucia przynależności do społeczności lokalnej, regionu, kraju.

13. Umożliwianie poznawania środowiska przyrodniczego, budzenie zainteresowania i szacunku dla otaczającej przyrody, wychowanie do życia w harmonii z przyrodą.

14. Wspieranie rozwoju sprawności psychofizycznej uczniów, prowadzenie zajęć niezbędnych do rozwoju psychoruchowego.

15. Organizowanie warunków do uprawiania przez uczniów różnych dyscyplin sportowych, udziału w zawodach sportowych, turystyce i krajoznawstwie.

16. Tworzenie warunków do zdobywania umiejętności technicznych i wykorzystywania ich w różnych sytuacjach życiowych. Umożliwianie korzystania z urządzeń technicznych, ułatwiających funkcjonowanie w życiu.

17. Zapewnienie uczniowi udziału w różnorodnych zajęciach rewalidacyjnych wspierających rozwój, zgodnie ze wskazaniami zawartymi w wielospecjalistycznej ocenie jego rozwoju.


Treści nauczania

Treści nauczania i wychowania w kształceniu uczniów z upośledzeniem umysłowym powinny być podporządkowane indywidualnemu programowi edukacyjnemu. Przy realizacji treści nauczania należy wykorzystać wszystkie możliwości, jakie stwarza określone środowisko społeczno - kulturowe ucznia oraz baza dydaktyczna szkoły. Zakres treści nauczania ulega poszerzaniu w miarę nabywania przez uczniów wiadomości, umiejętności i sprawności.

1. Umiejętność samoobsługi:

1) kształtowanie sprawności niezbędnych w codziennym życiu, dotyczących ubierania się, jedzenia, higieny osobistej, czynności fizjologicznych, ochrony organizmu przed szkodliwymi czynnikami,

2) kształtowanie nawyków i postaw ogólnie akceptowanych w tym zakresie.

2. Dbałość o zdrowie:

1) przyjmowanie prawidłowej pozycji ciała przy nauce,

2) utrwalanie podstawowych nawyków higienicznych i żywieniowych,

3) unikanie czynników szkodliwych dla zdrowia,

4) korzystanie z pomocy medycznej.

3. Umiejętność porozumiewania się z otoczeniem, w tym:

1) wykorzystywanie komunikatów pozawerbalnych,

2) poznawanie wspierających bądź alternatywnych metod komunikacji (w stosunku do uczniów napotykających trudności w słownym porozumiewaniu się),

3) doskonalenie języka,

4) doskonalenie wymowy.

4. Rozwijanie percepcji wzrokowej i spostrzegania:

1) w toku obserwacji rzeczywistości i na obrazkach,

2) poprzez manipulowanie przedmiotami i porządkowanie przedmiotów,

3) poprzez wyszukiwanie różnic i podobieństw oraz zauważanie zmian w otoczeniu.

5. Rozwijanie percepcji słuchowej poprzez:

1) ćwiczenia wrażliwości słuchowej,

2) ćwiczenia rytmiczne,

3) ćwiczenia słuchu fonematycznego,

4) analizę i syntezę słuchową.

6. Ćwiczenia pamięci - dotykowej, ruchowej, słownej i innej.

7. Czytanie i pisanie, poprzedzone starannym przygotowaniem:

1) usprawnianie analizatora wzrokowego i słuchowego,

2) rozwijanie orientacji przestrzennej,

3) rozwijanie sprawności manualnej i grafomotorycznej,

4) rozwijanie lateralizacji,

5) rozwijanie koordynacji wzrokowo-ruchowej,

6) inne wskazane usprawnienia.

    Biorąc pod uwagę indywidualne uwarunkowania uczniów, którzy nie posiądą umiejętności pisania ręcznego, w miarę możliwości, należy przygotować ich do posługiwania się maszyną do pisania bądź komputerem.

8. Elementarne umiejętności matematyczne:

1) porównywanie,

2) odwzorowywanie,

3) porządkowanie zbiorów przedmiotów,

4) liczenie, posługiwanie się pieniędzmi,

5) mierzenie długości, objętości, ciężaru, czasu - z zastosowaniem prostych przyrządów pomiarowych.

9. Poznawanie najbliższego otoczenia:

1) szkoły,

2) instytucji, urzędów,

3) placówek kulturalnych,

4) sklepów, punktów usługowych.

10. Poznawanie najbliższego środowiska społeczno-kulturowego:

1) aktywne uczestniczenie w różnych formach życia społecznego, kulturalnego i religijnego,

2) przygotowanie ucznia do pełnienia różnorodnych ról społecznych (w tym roli dorosłej kobiety i mężczyzny),

3) wdrażanie do kulturalnego, społecznie akceptowanego sposobu bycia.

11. Twórczość artystyczna:

1) kontakt z dziełami muzycznymi, plastycznymi, filmowymi, teatralnymi,

2) aktywność muzyczna, plastyczna, parateatralna, taneczna,

3) umiejętne stosowanie różnorodnych środków artystycznego wyrazu,

4) rozwijanie specjalnych uzdolnień i zainteresowań kulturalnych.

12. Poznawanie przyrody:

1) zapoznawanie z różnorodnymi środowiskami naturalnymi,

2) prowadzenie hodowli i upraw,

3) kształtowanie postaw proekologicznych w kontaktach z przyrodą.

13. Zajęcia ruchowe:

1) zabawy i gry ruchowe służące rozwijaniu sprawności psychofizycznej,

2) ćwiczenia gimnastyczne i korekcyjne niezbędne do rozwoju psychoruchowego,

3) udział w zawodach sportowych, turystyce i krajoznawstwie,

4) wykorzystywanie nabytych umiejętności ruchowych w życiu codziennym,

5) przygotowanie do aktywnego spędzania wolnego czasu.

14. Kształcenie techniczne:

1) poznawanie materiałów i produktów codziennego użytku, ich właściwości i zastosowań,

2) korzystanie z prostych narzędzi,

3) korzystanie z urządzeń socjalnych i technicznych powszechnego użytku, zgodnie z ich przeznaczeniem,

4) kształtowanie zachowań proekologicznych w trakcie posługiwania się narzędziami, korzystania z urządzeń socjalnych i technicznych.

15. Zajęcia rewalidacyjne.

Prowadzone są na wszystkich etapach kształcenia wspomagają rozwój ucznia. Mogą mieć charakter korekcyjny, kompensacyjny, usprawniający, stymulujący, rozwijający - w zależności od indywidualnych potrzeb poszczególnych uczniów.

 


Nauczanie indywidualne

 

Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 12 lutego 2001 r. w sprawie orzekania o potrzebie kształcenia specjalnego lub indywidualnego nauczania dzieci i młodzieży oraz szczegółowych zasad kierowania do kształcenia specjalnego lub indywidualnego nauczania (Dz. U. Nr 13, poz. 114)

§ 13.

1. Na wniosek rodziców (prawnych opiekunów) ucznia dyrektor szkoły lub placówki, do której uczęszcza uczeń posiadający orzeczenie o potrzebie indywidualnego nauczania, organizuje indywidualne nauczanie.

2. Do wniosku, o którym mowa w ust. 1, należy dołączyć orzeczenie o potrzebie indywidualnego nauczania.

3. Zasady organizowania indywidualnego nauczania określają odrębne przepisy.

 

Zarządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 4 października 1993 r. w sprawie zasad organizowania opieki nad uczniami niepełnosprawnymi, ich kształcenia w ogólnodostępnych i integracyjnych publicznych przedszkolach, szkołach i placówkach oraz organizacji kształcenia specjalnego (Dz. Urz. MEN Nr 9, poz. 36)

 

Powstał projekt nowego rozporządzenia w sprawie nauczania indywidualnego (nie uwzględniony w materiale) Zostanie uwzględniony, jeśli rozporządzenie „wejdzie w życie”

Niektóre zapisy zarządzenia odbiegają od aktualnych delegacji ustawowych.

 

Rozdział 2

Indywidualne nauczanie i wychowanie

 

§ 18.

1. Dzieciom i młodzieży z dysfunkcją narządu ruchu uniemożliwiającą lub utrudniającą uczęszczanie do szkoły lub przedszkola, przewlekle chorym i innym stale lub okresowo niezdolnym do nauki i wychowania w warunkach szkolnych i przedszkolnych można organizować indywidualne nauczanie i wychowanie.

2. Indywidualne nauczanie i wychowanie, którym okresowo objęto uczniów, z wyłączeniem posiadających orzeczenie kwalifikujące do odpowiedniej formy kształcenia specjalnego - nie jest formą kształcenia specjalnego.

3. Indywidualnym nauczaniem i wychowaniem mogą być objęte dzieci i młodzież, w stosunku do których publiczna poradnia psychologiczno - pedagogiczna lub inna poradnia specjalistyczna orzekła taką formę kształcenia lub wychowania.

4. Dziecko objęte indywidualnym nauczaniem i wychowaniem pozostaje uczniem (wychowankiem) danej szkoły (przedszkola), która organizuje to nauczanie i wychowanie.

5. W przedszkolach i szkołach prowadzonych przez gminę organizacja nauczania indywidualnego następuje w porozumieniu z kuratorem oświaty. (nie jest to aktualne ponieważ z delegacji ustawowych – Art. 71b ustawy o systemie oświaty wynika, iż nie dokonuje się porozumienia z Kuratorem Oświaty)

6. Indywidualne nauczanie i wychowanie organizuje się w miejscu pobytu dziecka w szczególności: w domu rodzinnym dziecka, w rodzinie zastępczej, placówce opiekuńczo - wychowawczej a także w zakładzie opieki zdrowotnej i domu pomocy społecznej, jeżeli nie ma możliwości zapewnienia innej formy nauki. W szczególnie uzasadnionych przypadkach indywidualne nauczanie i wychowanie może być organizowane na terenie szkoły.

7. W indywidualnym nauczaniu i wychowaniu realizuje się program nauczania szkoły ogólnodostępnej (przedszkola) i dostosowuje się go do możliwości ucznia określonych przez publiczną poradnię psychologiczno - pedagogiczną lub inną poradnię specjalistyczną, a w odniesieniu do dziecka upośledzonego umysłowo i niesłyszącego - odpowiedni program nauczania szkoły (przedszkola) specjalnej.

8. Tygodniowy wymiar zajęć indywidualnego nauczania i wychowania wynosi:

1) dla dzieci w wieku przedszkolnym - od 4 do 6 godzin,

2) dla uczniów klas I-III - od 4 do 8 godzin,

3) dla uczniów klas IV-V - od 6 do 10 godzin,

4) dla uczniów klas VI-VIII - od 8 do 12 godzin, (dotyczy gimnazjum, ponieważ nie zmieniono przepisu i nie uwzględniono nowego systemu edukacji)

5) dla uczniów szkół ponadpodstawowych (należy rozumieć ponadgimnazjalnych) - od 12 do 16 godzin,

6) dla uczniów upośledzonych umysłowo w stopniu umiarkowanym i znacznym - od 6 do 8 godzin bez względu na poziom nauczania i wychowania.

9. Tygodniowy wymiar zajęć indywidualnego nauczania i wychowania dla uczniów wymienionych w ust. 8 pkt 2-6 należy realizować, co najmniej w ciągu 3 dni a dla dzieci wymienionych w ust. 8 pkt 1 w ciągu 2 dni.

10. Indywidualne nauczanie i wychowanie ucznia w klasach I-III powierzać należy jednemu nauczycielowi, a w klasach IV-VIII, w miarę możliwości, kilku nauczycielom przedmiotów.

11. Dzieciom i młodzieży objętym indywidualnym nauczaniem i wychowaniem należy, w celu ich pełnego rozwoju oraz integracji ze środowiskiem rówieśników, organizować w miarę możliwości część zajęć w przedszkolu i szkole.

12. Przedszkole i szkoła prowadzące indywidualne nauczanie i wychowanie są zobowiązane, gdy uzasadnia to materialna sytuacja ucznia, do wypożyczania lub nieodpłatnego przekazania uczniowi podręczników oraz podstawowych pomocy naukowych i przyborów szkolnych potrzebnych do nauki.

 

 

W przygotowaniu jest projekt nowego rozporządzenia MENiS w sprawie nauczania indywidualnego

 

Finansowanie uczniów z orzeczeniem do kształcenia specjalnego

 

Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 27 grudnia 2001r. w sprawie zasad podziału części oświatowej subwencji ogólnej dla jednostek samorządu terytorialnego w roku 2002. (Dz.U. z 2001r. Nr 156, poz. 1822)

 

wagi:

P10 = 1,00 dla uczniów: słabo widzących, z upośledzeniem umysłowym w stopniu lekkim, niepełnosprawnych ruchowo, niedostosowanych społecznie, z zaburzeniami zachowania, zagrożonych uzależnieniem, (w oparciu o orzeczenie publicznej poradni psychologiczno - pedagogicznej, w tym poradni specjalistycznej) 

Dotyczy uczniów w szkołach ogólnodostępnych – kwota bazowa + 1 oznacza, że kwota bazowa + kwota bazowa, czyli 2x kwota bazowa

P11 = 2,00 dla uczniów słabo słyszących, niesłyszących oraz uczniów niewidomych (w oparciu o orzeczenie publicznej poradni psychologiczno - pedagogicznej, w tym poradni specjalistycznej) - N11,i

analogicznie 3x kwota bazowa

P12 = 3,00 dla uczniów z upośledzeniem umysłowym w stopniu umiarkowanym, znacznym, głębokim, z niesprawnościami sprzężonymi oraz z rozpoznanym autyzmem (w oparciu o orzeczenie publicznej poradni psychologiczno - pedagogicznej, w tym poradni specjalistycznej) - N12,i

analogicznie 4x kwota bazowa

P13 = 0,80 dodatkowo dla niepełnosprawnych uczniów w oddziałach integracyjnych szkół podstawowych i gimnazjów 

Jeżeli na ucznia z upośledzeniem umysłowym w stopniu lekkim przypada 2x kwota bazowa to należy dodać jeszcze 0,8 kwoty bazowej

Szkoła integracyjna otrzymuje na ucznia z niepełnosprawnością większą subwencję niż szkoła ogólnodostępna. Promuje się szkoły integracyjne (zapisy ustawowe też dokładnie regulują sytuację ucznia w szkole integracyjne)j. Założenie jest takie, iż uczeń w szkole integracyjnej ma zapewnioną rewalidację i pedagoga specjalnego, czyli w zapisach ustawowych stwarza mu się warunki. (20 uczniów w klasie w tym 3 – 5 z orzeczeniami)

W przypadku ucznia z orzeczeniem do kształcenia specjalnego w szkole ogólnodostępnej zakłada się, że uczeń, co prawda z orzeczeniem, ale poradzi sobie w warunkach, jakie szkoła ogólnodostępna może zapewnić. A z braku finansów nie zatrudni specjalistów ani nauczyciela wspomagającego. O tym rodzice powinni być informowani a poradnie nie powinny szafować sformułowaniami na orzeczeniach, natomiast szczegółowo określać warunki, jakie musi spełnić szkoła, aby zadbać o potrzeby ucznia. Jeżeli rodzic nie chce się zgodzić na szkołę specjalną mimo otrzymania orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego w szkole specjalnej to może i ma do tego pełne prawo, wysłać dziecko do szkoły ogólnodostępnej. Na pierwszym spotkaniu z rodzicami dziecka szkoła powinna określić, co może dziecku z orzeczeniem zapewnić (na dany moment).

Należy zwrócić np. uwagę rodziców na brak specjalistów - nauczyciele pracujący w szkole masowej nie są na studiach (powinno się to zmienić) przygotowywani do pracy z dzieckiem z niepełnosprawnościami. I już do rodzica należy decyzja czy mimo braku określonych orzeczeniem warunków zapisuje dziecko do danej szkoły (niezgodnie z orzeczeniem).

Oczywiście szkoła podejmie działania w kierunku stworzenia warunków jak najbardziej optymalnych, ale to jest proces a specjalistyczną pracę z dzieckiem należy rozpocząć od zaraz.

Czyli, że do szkoły ogólnodostępnej powinni trafiać uczniowie, którzy nie wymagają stwarzania szczególnych (wymagających nakładów finansowych) warunków (nauczyciel specjalista jako wspomagający na lekcjach, odpowiednia ilość zajęć rewalidacyjnych i inne) a nauczyciele, mimo iż nie specjaliści będą potrafili zadbać o wszechstronny rozwój ucznia.

 

Spełnianie obowiązku szkolnego

przez dzieci z upośledzeniem umysłowym w stopniu głębokim

 

Art. 16 ustawy o systemie oświaty

Fragment:

7. Za spełnianie obowiązku szkolnego i obowiązku nauki uznaje się również udział dzieci i młodzieży upośledzonych umysłowo w stopniu głębokim w zajęciach rewalidacyjno-wychowawczych, organizowanych zgodnie z odrębnymi przepisami.

Czyli dyrektor szkoły rejonowej może zorganizować indywidualne zajęcia rewalidacyjno – wychowawcze dzieciom z głębokim upośledzeniem umysłowym w przypadku, gdy posiada nauczyciela, który ukończył pedagogikę specjalną na kierunku oligofrenopedagogika.

1.      Na wniosek rodziców dyrektor publicznej szkoły podstawowej lub gimnazjum, w obwodzie których dziecko mieszka, lub dyrektor szkoły ponadgimnazjalnej, do której dziecko uczęszcza, może zezwolić na spełnianie przez dziecko odpowiednio obowiązku szkolnego lub obowiązku nauki poza szkołą oraz określa warunki jego spełniania.

Dotyczy sytuacji, gdy dziecko głęboko upośledzone realizuje obowiązek szkolny w ośrodkach rehabilitacyjno - wychowawczych.

 

Art. 90 ustawy o systemie oświaty

3a. Placówki niepubliczne, o których mowa w art. 2 pkt 5 i 7 (czyli specjalne ośrodki szkolno - wychowawcze oraz specjalne ośrodki wychowawcze dla dzieci i młodzieży wymagających stosowania specjalnej organizacji nauki, metod pracy i wychowania, a także ośrodki umożliwiające dzieciom i młodzieży, o których mowa w art. 16 ust. 7 (czyli dzieci i młodzieży upośledzonych umysłowo w stopniu głębokim), realizację obowiązku szkolnego, i placówki zapewniające opiekę i wychowanie uczniom w okresie pobierania nauki poza miejscem stałego zamieszkania), oraz internaty otrzymują na każdego wychowanka dotacje z budżetu powiatu w wysokości równej średnim wydatkom bieżącym ponoszonym na jednego wychowanka w tego samego rodzaju placówce publicznej, a w przypadku niepublicznych ośrodków umożliwiających realizację obowiązku szkolnego dzieciom i młodzieży, o których mowa w art. 16 ust. 7, a także dzieciom i młodzieży upośledzonym umysłowo ze sprzężonymi niesprawnościami, w wysokości równej średnim wydatkom bieżącym ponoszonym na jednego wychowanka w publicznym, specjalnym ośrodku szkolno-wychowawczym - pod warunkiem, że osoba prowadząca placówkę przedstawi organowi właściwemu do udzielania dotacji, nie później niż do 30 września roku poprzedzającego rok udzielenia dotacji, planowaną liczbę wychowanków.

 

Dzieci z upośledzeniem umysłowym w stopniu głębokim spełniają obowiązek szkolny zgodnie z   ustawą, z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz.U. z 1996 r. Nr 67, poz. 329 ze zm.) ze szczególnym zwróceniem uwagi na art. 16 ust. 7. W przypadku zajęć rewalidacyjno - wychowawczych, aby na dziecko mogła być naliczana subwencja oświatowa musi ono być zapisane do szkoły - ogólnodostępnej lub specjalnej. W zależności od tego czy dziecko zostało zapisane do szkoły ogólnodostępnej czy specjalnej środki na jego kształcenie zostaną uwzględnione w środkach przekazywanych gminie lub powiatowi. Zatem właściwy organ prowadzący powinien zadbać o właściwe warunki organizacji tego nauczania.

 

Spis rozporzadzeń:

1.      Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 21 marca 2001 r. w sprawie warunków i sposobu oceniania, klasyfikowania i promowania uczniów i słuchaczy oraz przeprowadzania egzaminów i sprawdzianów w szkołach publicznych (Dz. U. z 2001r. Nr 29, poz. 323 zmiany Dz. U. z 2001r. Nr 128, poz. 1419, Dz. U. z 2002r. Nr 46, poz. 433)

2.      Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 24 stycznia 2000r. w sprawie zasad wydawania oraz wzorów świadectw, dyplomów państwowych i innych druków szkolnych, sposobu dokonywania ich sprostowań i wydawania duplikatów, a także zasad legalizacji dokumentów przeznaczonych do obrotu prawnego z zagranicą oraz zasad odpłatności za wykonywanie tych czynności (Dz. U. z 2000r. Nr 6, poz.73, z 2002 r. Nr 48, poz. 456, Nr 70, poz. 648)

3.      Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej i Sportu w sprawie podstawy programowej wychowania przedszkolnego oraz kształcenia ogólnego w poszczególnych typach szkół z dnia 26 lutego 2002 r. (Dz. U. z 2002r. Nr 51, poz. 458)

4.    Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 12 lutego 2002r. w sprawie ramowych planów nauczania w szkołach publicznych (Dz. U. Nr 15, poz. 142 ze zmianami z dnia 22 sierpnia 2002r.)

5.   Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 12 lutego 2001r. w sprawie orzekania o potrzebie kształcenia specjalnego lub indywidualnego nauczania dzieci i młodzieży, oraz szczegółowych zasad kierowania do kształcenia specjalnego lub indywidualnego nauczania (Dz. U. z 2001r. Nr 13, poz. 114)

6.      Zarządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 4 października 1993r. w sprawie zasad organizowania opieki nad uczniami niepełnosprawnymi, ich kształcenia w ogólnodostępnych i integracyjnych publicznych przedszkolach, szkołach i placówkach oraz organizacji kształcenia specjalnego (Dz. Urz. MEN Nr 29, poz. 36)

7.      Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 21 maja 2001 r. w sprawie ramowych statutów publicznego przedszkola oraz publicznych szkół (Dz. U. Nr 61, poz. 624, z 2002r. Nr 10, poz. 96)

8.      Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 27 grudnia 2001 r w sprawie zasad podziału części oświatowej subwencji ogólnej dla jednostek samorządu terytorialnego w roku 2002. (Dz. U. z 2001r. Nr 156, poz. 1822)

9.      Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 30 stycznia 1997 r. w sprawie zasad organizowania zajęć rewalidacyjno-wychowawczych dla dzieci i młodzieży upośledzonych umysłowo w stopniu głębokim. (Dz. U. Nr 14, poz. 75)

10.  Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 10 września 2002 r. w sprawie szczegółowych kwalifikacji wymaganych od nauczycieli oraz określenia szkół i wypadków, w których można zatrudnić nauczycieli niemających wyższego wykształcenia lub ukończonego zakładu kształcenia nauczycieli. (Dz. U. Nr 155 poz. 1288)

 

  STYPENDIA

NAUKOWE

SPORTOWE

IM.POSŁA ZUCHOWSKIEGO

  NAUCZANIE

PLAN LEKCJI

ZAJĘCIA POZALEKCYJNE

STATUT

SYSTEM OCENIANIA

ZAJĘCIA POZALEKCYJNE

PROGRAM PROFILAKTYCZNY

REGULAMIN WYCIECZEK

REGULAMIN BIBLIOTEKI

REGULAMIN ŚWIETLICY

REGULAMIN STOŁÓWKI

  DLA NAUCZYCIELI

KARTA NAUCZYCIELA

FUNDUSZ SOCJALNY

REGULAMIN WYNAGRODZEŃ

KSZTAŁCENIE SPECJALNE

PUBLIKACJE NAUCZYCIELI

  NAROL

HISTORIA

ZABYTKI

NAROL W OBIEKTYWIE

LEGENDY NAROLSKIE

 

Wesoły WF

                           

                           

     Gimnazjum w Narolu     Urząd Miasta i Gminy Narol     Nadleśnictwo Narol     MKS Roztocze Narol     Straż Pożarna w Narolu

     Fundacja Pro Academia Narolense     Ministerstwo Edukacji Narodowej     Okręgowa Komisja Egzaminacyjna w Krakowie     Kuratorium Oświaty w Rzeszowie     Podkarpackie Centrum Edukacji Nauczycieli

 

                              © Copyright 2006  SP Narol. All rights reserved.